درباره وبلاگ

اين وبلاگ ميتواند شروعي باشد براي تبادل اطلاعات معماري و استفاده از نظرات و عقايد همديگر در زمبنه هاي هنر معماري

منوی اصلی

آرشیو مطالب

آرشیو موضوعی

پیوندها

  RSS  

 بسم الله الرحمن الرحیم

 

بنام خدا

شروع هر كاري با نام و ياد خدا معني پيدا خواهد كرد.

|+| نوشته شده توسط بهرام رحيم لو در یکشنبه 1389/07/18  |

 پروژه اجرای یک ساختمان از مرحله پی کنی تا اتمام نازک کاری

 

بنام خدا

پروژه اجرای یک ساختمان از مرحله پی کنی تا اتمام نازک کاری

 

( 1 )

" شناسایی زمین – پیاده کردن نقشه -  تسطیح و خاک برداری "

در مرحله اول باید قبل از هر اقدامی به شناسایی زمین مورد نظر بپردازیم چرا که آگاهی داشتن از زمین مورد نظر ، ما را در طراحی و چگونگی ساخت یک ساختمان خوب و مقاوم کمک خواهد کرد. و دانستن اینکه زمین مورد نظر ، خاک ریزی شده است یا زمین طبیعی  میباشد ،  بسیار حائز اهمیت بوده و قابلیت زمین را برای ساخت و بارگذاری آن مشخص خواهد نمود.

نحوه شناسایی زمین به چند صورت میتواند باشد که مهمترین آن دانستن مقاومت خاک  میباشد که  با ایجاد حفره هایی در زمین که اصطلاحاً گمانه زنی نامیده میشود ، میتوانیم از لایه های متشکله زمین ، اطلاعات کسب کرده و در صورت لزوم برای بررسی بیشتر در آزمایشگاه ، آزمایشهای لازم را بر روی آنها انجام دهیم.  که البته این کار کارشناسی میتواند نسبت به پروژه های  با اهمیت ،  با دقت بیشتری صورت  گیرد. همچنین با  گمانه زنی  میتوانیم  پارامترهای  دیگر را هم شناسایی  کرده  و اقدامات لازم  را انجام  دهیم .

از قبیل 1)  شناختن سطح آبهای زیرزمینی و مواردی که ممکن  است برای ساختمان و بنا ایجاد  مزاحمت نماید. 2)  با توجه به نوع خاک  میتوانیم نشست خاک را پیش بینی کنیم. 3)  با شناسایی نوع خاک میتوانیم نسبت به انتخاب صحیح نوع پی و شناژ ( رادیه ، نواری ، ترکیبی از هر دو ) اقدامات لازم را انجام دهیم.

بعد از شناسایی  زمین  و قبل  از هر گونه  گود برداری  و یا  هر گونه  عملیات  اجرایی ،  بجز  برداشتن خاکهای سطحی و گیاهی و کندن بوته ها ( غالباَ به عمق 15 الی 25 سانتیمتر) اقدام به پیاده کردن نقشه در روی زمین مینمائیم.

برای  پیاده کردن نقشه در روی زمین ،  باید دو مشخصه بَر و کف معین باشد. منظور از بَر،  یعنی امتداد معینی از یک خیابان یا امتداد کانال آب و یا شمال و جنوب مغناطیسی است که قبلاً در روی نقشه مشخص شده  و زاویه یکی از امتداد های نقشه ( پلان ) نسبت به آن معلوم میباشد.  در شهرها  معمولاً امتداد محور خیابان و یا کوچه مجاور را ،  برای اجرای ساختمان  بعنوان بَر تعیین و در نظر میگیرند.  در پروژه های بزرگ و یا خارج از شهرها  که امتداد مشخصی وجود ندارد ، امتداد شمال و جنوب  مغناطیسی را بعنوان بَر در نظر میگیرند. و در نهایت با مشخص شدن یکی از اضلاع ساختمان ، سایر امتداد های پلان  شده و بطور کلی پلان ساختمان پیاده خواهد شد.

در هنگامی که پروژه ساختمانی کوچک باشد ، پیاده کردن نقشه با ابزارهایی مانند متر ، گونیا ، شمشه و تراز ، راحت و امکان پذیر بوده ، ولی پباده کردن پروژه های بزرگ و مهم و مخصوصاً اینکه در امتداد معینی قرار نگرفته باشد ،  با ابزارهای ذکر شده ، صحیح  نبوده ، بایستی از وسایل  نقشه برداری ، نظیر تئودولیت  و تراز یاب  نیو استفاده کرد.  و بعد از مشخص شدن این  نقاط  میتوانیم از میخهای مخصوص نقشه برداری استفاده کرده و بعد از میخ کوبی اقدام به گچ ریزی وبه اصطلاح خط کشی آن بنمائیم.

بعد از این موارد  میتوانیم نسبت به خاکبرداری و تسطیح زمین مورد نظر اقدام کنیم.  با توجه به اینکه  در بیشتر مواقع برای ایجاد پارکینگ  یا انباری و همچنین  ایجاد تاسیسات  و مواردی دیگر ،  اقدام  به  ایجاد زیرزمین مینمائیم ، لازم است که تراز کف زیرزمین و همچنین قبل از آن تراز  کف بتن  ریزی در هنگام خاکبرداری ، مد نظر قرار داده و خاکبرداری را از آنجا شروع کنیم. معمولاً بعد از مشخص شدن  آخرین تراز زمین ، و تسطیح آن ، نسبت به کوبیدن خاک و صاف کردن آن برای عملیات قالب بندی و بتن ریزی اقدام میشود.

( 2 )

پی ( قالب بندی – آرماتور بندی – بتن ریزی )

در این مرحله که اصطلاحاً به پی ریزی و شناژ بندی معروف است اقدام به قالب بندی و آرماتور بندی و در نهایت بتن ریزی مینمائیم.

پی ها انواع مختلفی دارند که از گروه پی های گسترده ، میتوانیم برای ساختمانهای کم طبقه از شناژهای نواری استفاده نموده و برای ساختمانهای با طبقات بیشتر از رادیه ژنرال استفاده کنیم. 

 

برای این کار باید دقت کنیم که به هنگام قالب بندی و آرماتوربندی ، محل چاهک آسانسورها و ریشه پله و ریشه ستونها و نظایر اینها را مشخص کرده و قبل از بتن ریزی ، قالب بندی جداگانه ای برای آنها در نظر بگیریم.

بعد از قالب بندی و آرماتورگذاری ، اقدام به بتن ریزی مینمائیم که این عمل بوسیله تاور یا پمپ های بتنی در پروژه های بزرگ و بصورت دستی در ساختمانهای کم طبقه انجام میگیرد که بایستی دقت شود که ویبره بطور کامل زده شود تا حبابهای داخل بتن خارج شده و استحکام بتن افزایش یابد. معمولاً بین یک تا دو هفته ، زمان خشک شدن بتن بطول می انجامد که بعد از آن میتوان نسبت به قالب بندی ستونها ، با توجه به ریشه های گذاشته شده در پی اقدام نمود.

 

محل چاهک آسانسور و قالب بندی جداگانه برای آن

بعد از قالب بندی و آرماتورگذاری ، اقدام به بتن ریزی مینمائیم

 

( 3 )

ستونها  ( قالب بندی – آرماتور بندی – بتن ریزی )

بوسیله ریشه های گذاشته شده درفونداسیون (  نواری یا رادیه ژنرال ) قالب بندی و آرماتوربندی ستونها را در حالت عمودی از کف  پی ها  اجرا میکنیم .  بایستی دقت شود که  تراز ستونها  حتماً کنترل شده  و گونیایی در نظر گرفته شوند.  برای این کار میتوانیم در پروژه های کوچک از شاغول و در  پروژه های بزرک از دوربین های  نقشه برداری  استفاده کنیم.  چرا که  گونیا  بودن  ستونها ،  نه  تنها  در استحکام ساختمان ، بلکه در زیبایی ساختمان نیز تاثیر بسزایی خواهد گذاشت.  

بعد از بتن ریزی ستونها و  اجرای  ویبره  کامل در داخل آنها ،  میبایست یک  هفته صبر کنیم  تا ستونها خشک شده و سپس اقدام به اجرای سقف و تیرها نمائیم.

 

( 4 )

  اجرای تیرها و سقف ها

در این مرحله بوسیله ریشه های گذاشته شده در انتهای ستونها ، ( امتداد دادن میلگردهای ستونها ) اقدام به قالب بندی و آرماتوربندی تیرها می نمائیم. نکته حائذ اهمیت اینجاست که ، بایستی اجرای تیرها و سقف ها توئماً  انجام  گیرد و به هنگام  اجرای سقف  ( گذاشتن تیرچه ها و چیدن بلوک ها در میان آنها ) ، همزمان تیرها نیز قالب بندی و آرماتورگذاری شده و بتن ریزی بطور یکسره میان تیرها و سقف ریخته شود.

در این مرحله  نیز به هنگام اجرای سقف  بایستی دقت شود  که محل باز شو ها ( پاسیو ها ، دودکش ها ، سوراخهای داکت ، لوله های تاسیساتی ) مشخص شده و قالبگیری  و خالی گذاشته شود.

همچنین به  هنگام  اجرای  سقف  و تیرها ، از شمعهای چوبی موقت  و یا لوله های  فلزی  در زیر سقف استفاده میکنیم که برای کم کردن بار سقف به هنگام بتن ریزی ضروری میباشد.

بعد از این مراحل اقدام به بتن ریزی نموده و طبق معمول ویبره زنی را بطور کامل انجام میدهیم. در این مرحله  نیز بایستی یک  هفته  صبر کنیم  تا سقف خشک گردد  و سپس بوسیله ریشه های گذاشته شده  در انتهای ستونها ، اقدام به تکرار مراحل قبلی ، یعنی قالب بندی ستونها و اجرای سقف طبقات بنمائیم.

استفاده از شمعهای چوبی موقت در زیر سقف

 

محل سوراخهای داکت (  قالبگیری شده )

 

( 5 )

پله ها ( قالب بندی – آرماتور بندی – بتن ریزی )

همزمان با  اجرای تیرها و سقف ها اقدام به قالب بندی و آرماتور گذاری و بتن ریزی پله ها می نمائیم.

اجرای پله های بتنی ، نظیر یک دال بتنی است که به تیرهای حمال بتنی در ابتدا و انتهای آنها متصل است. در این مرحله نیز بعد از بتن ریزی ، اقدام به ویبره زنی آن مینمائیم.

  

قالب بندی و آرماتور بندی پله

بتن ریزی و ویبره زنی پله

 

اجرای کامل پله

 

 ( 6 )

  اجرای مرحله تیغه بندی و سفت کاری

 همزمان با بتن ریزی هر سقف میتوانیم در طبقات پائین ، اقدام به تیغه بندی و سفت کاری نمائیم. برای این کار کلیه  قابهای درب ها  و پنجره ها را در جاهای خود  نصب کرده  و تیغه بندی اتاقها و سایر قسمتها را بعد ازخط کشی ، با استفاده از سفالهای سبک انجام میدهیم. در این مرحله نیز بایستی دقت شود  تا دیوارها گونیا در بیایند. که میتوانیم در این مورد از شمشه و شاغول استفاده کنیم.

بعد از تیغه بندی  اجرای تاسیسات  برقی  و مکانیکی (  لوله گذاری ها  و سیم کشی های مربوطه  ) انجام میگیرد که بعد از مرحله میتوانیم اقدام به سفت کاری نمائیم.

در موقع سفت کاری ، با استفاده از گچ سیاه و ماسه ، به اصطلاح اقدام به زیرسازی دیوار نموده و بعد از آن رویه دیوار را با گچ سفید ( نرمه ) میپوشانیم.

تیغه بندی همراه با اجرای تاسیسات برقی

همچنین ، همزمان با تیغه بندی اتاقهای داخلی ، میتوانیم اقدام به نماکاری ساختمان نمائیم تا به هنگام نصب پنجره ها از هر دو طرف ، موقعیت دقیق پنجره ها و بازشو ها تثبیت گردد.

 

 

 

 

( 7 )

اجرای کف سازی طبقات و عایق کاری پشت بام

بعد از اتمام تیعه بندی ، نسبت به کف سازی طبقات و همچنین عایق کاری پشت بام اقدام میکنیم.

 در این مرحله ، اول تمام قسمتهایی را که احتیاج به عایق کاری دارند ( کف ها و دیوارها ی آشپزخانه ، حمام ، سرویس و تراس )  عایق کاری میکنیم  و سپس  اقدام  به  لوله گذاری  یا  عبور دادن   لوله های تاسیساتی  و برقی ، از کف ساختمان مینمائیم.

و سپس  پوکه ریزی نموده  و با ملات  سیمان ، کف  ساختملن را تراز میکنیم.  و در آخرسر هم  به  دور دیوارها قرنیز نصب میکنیم.

بعد از این مرحله میتوانیم  سرامیک نمودن کف و کاشی کاری  دیوارهای سرویسها و آشپزخانه را  انجام دهیم.

 

کاشی کاری  دیوارهای آشپزخانه

همزمان با اجرای مراحل فوق در طبقات ، نسبت به عایق کاری پشت بام نیز اقدام  مینمائیم  و بعد از بتن ریزی و پوکه ریزی  و شیب بندی پشت بام ، که معمولاً بین  5/1 تا  5/2 درصد میباشد ، عایق کاری  با قیرو گونی و یا ایزوگام را انجام میدهیم. در موقع قیرگونی یا ایزوگام کردن ، بایستی دقت شود محل عبور لوله های تاسیساتی و همچنین محل عبور آب باران و دودکش ها ، به دقت  تا لبه های آن عایق کاری شود تا از نشست  آب به داخل ساختمان جلوگیری گردد.

نصب شیشه ها  و نصب  کابینت ها و شیرآلات  و لوازم  دیگر و همچنین رنگ  آمیزی  اتاقها  از آخرین قسمتهای ساخت یک واحد مسکونی به شمار می آید.

 

عایق کاری تا لبه های دودکش ها

 **********

با تشکر : بهرام رحیملو  25/4/85

 

 

|+| نوشته شده توسط بهرام رحيم لو در دوشنبه 1389/08/10  |

 بررسي و چگونگي طراحي اتاق خواب ميهمان

 

بنام خدا

بررسي و چگونگي طراحي اتاق خواب ميهمان

بخش اول:

 استفاده از امكانات موجود

 ما ايرانى ها معمولاً از آمدن ميهمان هميشه استقبال كرده ايم و آمدن ميهمان و پذيرايى از آن را يك اتفاق ميمون مى دانيم. بعضى از ميهمان هاى ما از شهرهاى ديگر كشور ميهمان ما مى شوند و طبيعتاً شب را هم ميهمان ما هستند.

 اما هميشه تدارك ديدن سفره چند رنگ و پذيرايى بدون توقف نشانه ميهمان نوازى نيست. آماده كردن فضايى براى استراحت ميهمانان ما شايد فضايى راحت تر را براى ميهمانان ما فراهم كند.
ما اگر اتاق يا بخشى از خانه را پيش از رسيدن ميهمان ها آماده كنيم ، قطعاً پذيرايى از ميهمانان براى ما هم ساده تر مى شود. اما اينكه چه كارهايى بكنيم تا به هنگام آمدن ميهمان، پذيرايى هم براى ما آسان شود و هم برای میهمان ، میتوانیم از  نکات زیر استفاده نمائیم.

 ما مى توانيم اتاق كار، اتاق كودك و يا گوشه اى از خانه را به اين امر اختصاص دهيم. راه هاى زير هم مى تواند ما را بيشتر كمك كند.

- اضافه كردن يك تخت مناسب: اضافه كردن تخت به معنى استفاده از تشك يا تخت خواب است. معمولاً استفاده از صندلى هاى تخت شو يا كاناپه هاى بزرگ براى استفاده در چنين مواردى بسيار نامناسب است.
- فضاى مناسب: بعضى از افراد عادت دارند وسايل را از داخل چمدان خارج نكنند و از داخل همان استفاده كنند. اما بعضى ديگر معمولاً وسايل را از داخل ساك و چمدان خارج مى كنند. پس بايد كمد و يا كشويى مخصوص لباس ها براى ميهمانان خالى كرد. باید روى ميز اتاقى كه در اختيار ميهمانان قرار مى دهيم را خالى كنيم تا وسايل شخصى را روى آن قرار دهند.

- جزئيات: قرار دادن بعضى وسايل از اتكاى ميهمان به ميزبان جلوگيرى مى كند. به طور مثال قرار دادن يك ساعت زنگ دار به ميهمان كمك مى كند تا هر ساعتى كه لازم بود، خودش بيدار شود. هر يك از وسايل زير را هم اگر اضافه داريم در اختيار ميهمانان قرار دهيم. پنكه، تلفن و تلويزيون. البته اگر در خانه از آن اضافه باشد.
-در مورد دستشويى و حمام هم اين كار يعنى احترام به ميهمان ها. قرار دادن يك صابون اضافى، شامپو و حوله دست و صورت، در صورتى كه ميهمان اين وسايل را همراه نداشته باشد، او را خوشحال خواهد كرد.
- حريم شخصى براى ميهمان: مشكل اصلى همه ما اين است كه گمان مى كنيم لحظه اى نبايد ميهمان را تنها گذاشت و در تمام لحظات در اتاقى كه به او اختصاص داده ايم كنارش باشيم. قبل از اينكه او به شما بگويد مى خواهد مختصر استراحتى كند، يا كمى مطالعه كند، ما باید پيشنهاد بدهیم.
چند پيشنهاد زير را هم براى ايجاد يك فضاى خصوصى براى ميهمانان خود در نظر بگیریم.

- بعضى از درها را ببنديم. اگر خانه خود را تغيير شكل داده يا از ابتدا به شكلى بوده كه بخش هاى مختلف آن به وسيله درهاى زياد به هم متصل مى شوند، بعضى از درها را ببنديم. به طور مثال اگر حمام ، هم از اتاق راه دارد و هم از سمت سالن پذيرايى، در سمت سالن را ببنديم.
- كليد اضافى: براى ميهمان هايى كه چند روزى قصد اقامت دارند. پيشنهاد مى شود كليد اضافى خانه را در اختيار آنها قرار دهيم. به اين ترتيب هم ما به عنوان ميزبان و هم اینکه ميهمان ما راحت خواهند بود.
- براى ميهمان خود وسايل آشپزخانه را دم دست و دسترسى به مواد نوشيدنى و خوردنى را در سهولت قرار دهيم. به اين ترتيب ميهمان براى نوشيدن يا خوردن چيزى دچار رودربايستى نمى شود. حتی در صورت امکان میتوانیم یک یخچال در اتاق خواب میهمان قرار دهیم ، چرا که میهمان ، در هر مقطعی از شب میتواند از امکانات یخچال از قبیل خوردن آب خنک ، خوردن میوه و یا گذاشتن دارو و سایر موارد ، بدون مزاحمت به صاحب خانه ، بهره مند گردد.
- وسايل شست وشوى لباس هم در اختيار ميهمانان قرار دهيم. اين كار به ميهمانان امكان شستن لباس هايشان را مى دهد. اتو و ساير وسايل مورد نياز را هم در دسترس قرار دهيم. قطعاً لباس هاى ميهمانان در ساك يا چمدان چروك شده است.

بنا براین داشتن گنجه و کمد به اندازه کافی در اتاق خواب میهمان ، ضروری به نظر میرسد و همچنین میز مطالعه و با صندلی و محتویات روی میز ، از قبیل چراغ مطالعه و تلفن و لوازم تحریر.

 

 

بخش دوم:

پيش بيني و طراحي فضا براي اتاق خواب ميهمان

تا اینجای مطلب ، همگی ، حاکی از آن بود که هیچگونه طراحی قبلی ،برای اتاق میهمان ، از پیش ، انجام نشده و فقط از امکانات موجود استفاده می شده است.

پس بنابراین بهتر است برای استفاده بهینه از فضای موجود ، از قبل نسبت به طراحی این فضا ، یعنی اتاق خواب میهمان ، تمهیدات لازم انجام گیرد.

برای این کار بهتر است تعریف مختصری از اتاق خواب و مخصوصاً اتاق خواب میهمان داشته باشیم.

بطور کلی اگر بخواهیم اتاق خواب را تعریف کنیم ، میتوان چنین بیان داشت که اتاق خواب در مجموع محلی است برای آرامش افراد ، استراحت کردن و بسر بردن اوقات بیکاری و خوشی در آن محل . و اتاق خواب میهمان هم همانند سایر اتاق خوابهای دیگر ، بایستی نه تنها از امکانات مشابه ، بلکه از امکانات ویژه ای نیز برخوردار باشد.

اصولاً برای اینکه انسان خواب خوب و راحتی داشته باشد ، اتاق خواب باید طوری طراحی گردد که اولاً بخوبی تهویه شود. ( برای هر فرد عادی ، هنگام خواب ، بایستی 15 متر مکعب هوا باشد.) یعنی اتاقی که 3 متر عرض و 4 متر طول و 3 متر ارتفاع دارد ، فقط میتواند گنجایش خواب دو نفر را داشته باشد. به همین منظور میبایست ، همیشه میزان هوای لازم تنفس افراد را هنگام خواب در نظر داشت .

البته اندازه و شکل اتاق خواب میهمان ، در کل بستگی به مقدار مبلمانی که مورد احتیاج است دارد. اگر تعداد میهمانها کم و تعداد تخت خوابها زیاد باشد ، اتاق خواب حالت چندان جالبی را نخواهد داشت. ولی در کل میتوان برای اتاق خواب میهمان دو نفری ، یک مساحت 3 * 4 را در نظر گرفت.

چون امروزه بیشتر بنا ها و ساختمانهای مدرن ، بصورت آپارتمان ساخته میشوند ، لذا برای آسوده تر بودن و استراحت کردن میهمان و سایر افراد خانواده و همچنین جالب تر بودن طرح مورد نظر ، بهتر است نکات زیر را در طراحی هایمان در نظر بگیریم.

-         لازم است اتاقهای خواب را در قسمتی از نقشه طرح ریزی کنیم که از تمام جهات ، چه از نظر نور و چه از نظر تهویه هوا و چه از سایر مسائل دیگر ، بطور یکسان بهره گیرد. به همین منظور بیشتر مواقع ، محل قرار گرفتن اتاق خوابها در طرح معمولاً ، سمت جنوب طرح و ساختمان میباشد. و مناسب تر آن است که برای هر اتاق خواب و مخصوصاً اتاق خواب میهمان ، یک حمام در نظر گرفته شود.البته در صورت امکان ، تا از نظر امور بهداشتی و همچنین راحتی بیشتر میهمان ، این امر رعایت شود.

-         حدالمقدور ، اتاق خواب ها ، نباید در کنار پله طراحی شوند و نبایست رو به خیابان و معبر ها و همچنین کنار پارکینگ ها بوده و کلاً رو به جاهای شلوغ و پر سر و صدا ، قرار نگیرند.

-         اتاق خوابها بایستی دور از دسترس محوطه فعالیت افراد خانواده قرار گیرند و اتاق خواب میهمان نیز ، کمی دورتر از فضای خصوصی اتاق خواب میزبان قرار گیرد و درب ورودی آن در جای دنج و بی سر و صدایی قرار گرفته باشد تا از دید مستقیم و ایجاد ناراحتی برای خود و بقیه افراد خانواده جلوگیری گردد.  چنانچه مقدور باشد و خانه دوبلکس طراحی گردد ، بهتر است که اتاق خواب میهمان در طبقه بالا در نظر گرفته شود. بخاطر اینکه طبقه بالا جای امن و ساکتی برای میهمان بوده و از مراجعه کننده های احتمالی روزمره منزل بدور خواهد بود.

-         اصولاً برای لباسها و لوازم شخصی مورد نیاز ، بایستی مکان و فضای مناسبی را در اتاق خواب تدارک دید . برای اینکه محل مناسبی برای لباسهای خواب و لوازم شخصی مورد نیاز در نظر گرفته شود ، از جالباسی و قفسه های دیواری، میبایست در طرح استفاده کرد تا فضای کافی برای آویزان کردن لباسها و سایر لوازم شخصی وجود داشته باشد. البته شکل این جالباسی ها ، بصورت تو رفتگی ، در اتاقها طرح شده و بوسیله درب ، بصورت کمد در می آید . که هم اتاق خواب را خلوت جلوه داده و هم دارای نظم و ترتیب ، از نظر لوازم و وسایل خواب میباشد.

-         دکوراسیون خوب و رنگ آمیزی دلنشین و مناسب آن در طراحی اتاق خواب ، میتواند جلوه گر آرامش و سکوت باشد. دکور سیستم اتاقهای خواب ، میبایست به گونه ای طرح ریزی شوند که نشانگر سکوت و آرامش بوده و ریتم خاصی در مورد مبلمان و تخت خواب و میزها داشته باشند تا در بوجود آوردن یک محیطی ساکت و خوب ، که ایده آل یک اتاق خواب مناسب میباشد سهیم باشند. البته هماهنگی بین روتختی و پرده ها و قالیها و یا بر عکس نا هماهنگی آنها ، تاکید بسزایی در آرامش اتاق خواب میگذارد که بایستی بدان توجه بیشتری کرد.

-         موقعیت اتاق خواب میهمان ، از نظر چشم انداز هم میتواند عاملی باشد برای لذت بخش بودن محیطی که میهمان در آن بسر میبرد. صبح به هنگام باز کردن پنجره اتاق خواب ، و دیدن منظره های جالب و دلنواز ، با هوایی لطیف و دلنشین ، جذابیت محیط و فضا را برای میهمان دو چندان خواهد کرد. وقتی رنگ و فرم ، به زیبایی و تناسب ، در هم آمیزد ، حاصلی چشمگیر و دیدنی برای هر بیننده ای در بر خواهد داشت . با یک رنگ آمیزی مناسب برای اتاق خواب میهمان و چیدمان اثاث اتاق ( همانند تختخواب ، میز و صندلی) ، فضای  دلپذیری را برای میهمان بوجود خواهد آورد . گذاشتن یک گلدان گیاه سبز در یک گوشه اتاق ، رنگ قهوه ای سوخته میز و صندلی که بر روی آن کنده کاری و ظریف کاری شده است و رنگ چوبی روشن قوس دار تختخواب و نقش و نگار زیبا و مناسب رو تختی و هماهنگی میان این دو ، سلیقه وصف ناپذیر میزبان خانه را توصیف خواهد کرد.

و حس قدردانی در میهمان را نسبت به شکوه و عظمت خانه و صاحب خانه و نعمت های خداوندی ، بیدار و زنده خواهد کرد.

  باتشکر - بهرام رحیم لو – 16/1/85

 

|+| نوشته شده توسط بهرام رحيم لو در دوشنبه 1389/07/26  |

 پوشش سقفهاي ساختماني

 

پوشش سقفهاي ساختماني

مقدمه :

علايمي كه از خانه هاي اوليه انسان به دست ما رسيده اند و نيز طرح هايي كه براي ساختن فضاي امن در زمينه هاي گوناگون (از كارخانه تا بيمارستان، از كتابخانه تا تماشاخانه و...) به دست ما مي رسند، نشان دهنده آن هستند كه انسان براي تحقق بخشيدن به فضايي كه بدان نياز دارد، ناچار به تغيير شكل، تغيير مكان و تركيب كردن ماده است. در ساده ترين شكل خانه سازي، انسان نيازمند به سرپناه، حجم بزرگ و بي شكل زمين را به تناسب اندازه هاي خويش مي كاود و مواد زايد كاويده شده را دور مي ريزد و برعكس هنگامي كه مي خواهد روي زمين مسطح سرپناهي را بنا كند، ناچار است با استفاده از مصالح بركنده از جاهاي مختلف، سكونتگاه خود را شكل دهد. به بيان بهتر، تركيب مواد و مصالح ساختماني عملي است به منظور آفريدن حجمي پايدار كه بتوان در درونش زيست.

به همين علت مواد و مصالح داراي بار معاني نمادين نيز هستند. آنها مي توانند ثروت را القاء كنند يا تنگدستي را ، زودگذر بودن را يا طولاني بودن را و خصوصي يا عمومي و سرانجام صنعتي يا پيشه ورانه بودن را. بدين ترتيب مصالح ساختماني بالقوه در بردارنده مفهوم اند. بررسي مصالحي چون سنگ، سيمان، چوب، آهن يا پارچه ، نشان از آن دارد كه اين دلالت هاي مفهومي با فرهنگ و فن آوري تكامل يافته اند.
۵۰-۴۰ سال پيش دامنه انتخاب مصالح معماران در كشورهاي پيشرفته به بيش از يكصد نوع نمي رسيد، در حالي كه در زمان حاضر معماران بايد مصالح مورد نظر خود را از ميان يك ميليون ماده مختلف انتخاب كنند. همين امر انتخاب و كاربرد مناسب مصالح را با دشواري هاي زيادي روبه رو مي كند، زيرا هرچه تعداد مصالح بيشتر باشد، فرايند انتخاب آنها پيچيده تر و بالطبع هزينه اوليه گزافتر خواهد بود.
در كاربرد مصالح، هميشه بايد كشوري را كه در آن معمار به تجربه مي پردازد، فن آوري ساختماني آن كشور و معيارهايي را كه مردم آنجا به كار مي بندند، در نظر داشت. اين  واقعيت كه معماران در كشورهاي جهان سوم يا در كشورهاي كمتر توسعه يافته به مصالح بسيار معدودي دسترسي دارند، تفاوت هاي زياد ميان اين دو دسته را آشكار  مي سازد. با چنين نگرشي تنها در صورتي مي توان از معماري در مقياسي جهاني سخن به ميان آورد كه تمام گونه ها، اجزاء و تعداد و شيوه هاي كاربرد مصالح مدنظر قرار گيرند. بنابراين موضوعات كلي سازه بخصوص در پوشش سقفهاي ساختماني ، در فن آوري ساختمان و مصالح، عاملي اساسي به حساب مي آيند.

فناوري قاب‌هاي سازه‌اي هدية مهندسان به معماران بود كه با استفاده از آن، محدوديت‌هاي طراحي معماران كاهش يافت و ديگر اجباري به داشتن و تكرار دهانه‌هاي كوچك، رعايت تقارن و نظم در پيكربندي، كاهش جرم در طبقات بالا و كاربرد ديوارهاي ضخيم و حجيم نبود و عناصر سازه‌اي ساختمان‌ها را مي‌شد تا حدي باور نكردني نازك و ظريف گرفت و تيرها و نماها را با ايمني كنسول كرد. فناوري جديد، سبك بين‌المللي را در معماري به ارمغان آورد و در پي آن معماران مشتاقانه ايده‌هاي نويني پديد آوردند.

**********

 سقفهاي ساختماني و مصالح بكار رفته در آن ، انواع مختلفي دارند كه به اختصار در زير به آن ميپردازيم.

1) پوشش سقف بوسيله تيرهاي چوبي

2) پوشش سقف بوسيله تيرآهن ( طاق ضربي)

3) پوشش سقف بوسيله دال بتني

4) پوشش سقف بوسيله تيرچه و بلوك

5) پوشش سقف بوسيله سقفهاي پيش ساخته

6) پوشش سقف بوسيله يونوليت

7) پوشش سقف بوسیله سقفهای کاذب

**********

1) پوشش سقف بوسيله تيرهاي چوبي

این نوع پوشش قبلا در بیشتر شهرها رواج داشت . چون چوب در اغلب شهرها بوده و هزینه ساختمان را بخودی خود کم میکرد. همچنین نوع پوشش در شهرهای مختلف نیز تفاوت داشت.این نوع پوشش میتواند به دو طریق انجام شود . در طریقه اول ، بعد از اینکه دیوارهای ساختمان به زیر پوشش میرسید ، پس از ترازبندی ، فاصله دو دیوار را با چوبهای گرد به فاصله 30 سانتیمتر از همدیگر می پوشاندیند و سپس بر روی آنها حصیر می کشیدند و بر روی حصیر نیز مقداری نی، به ضخامت تقریبی 6 سانتیمتر پهن میکردند و بر روی آنها شفته کاهگلی ریخته و شیب بندی میکردند. در طریقه دوم بعد از نصب تیرهای گرد ، آنها را از طرف بام تخته کوبی میکردند . این تخته کوبی بنام سقف پوش معروف بود . روی سقف پوش را با گل نیم کاه و خشت یا آجر مفروش میکردند که به آن به اصطلاح " پالانه" میگفتند.و سپس عمل شیب بندی انجام میشد . و زیر سقفها را نیز قاب سازی مینمودند . این قاب ها که از تخته و چوب بود انواع مختلفی داشت و زیبایی خاصی به ساختمان می بخشید . ضمناً این سقفها را میتوان به نوعی عایق حرارتی محسوب نمود . چرا که از دو نوع پوشش بهره میبرد . یعنی از بالا روی تیرها حصیر و تخته و نی میباشد و از داخل نیز بصورت قاب سازی میباشد که بین این دو پوشش فضای خالی میماند که این فضا میتواند عایق حرارتی محسوب شود.

2) پوشش سقف بوسيله تيرآهن ( طاق ضربي)

طریقه پوشش این نوع سقفها بدینصورت است  که ، پس از  اتمام  کار نعل  درگاه ها و  یکی شدن دیوارهای ساختمان ، تمامی دیوارها را به یک اندازه تراز میکنیم و شناژ  افقی سقف را انجام داده و تیر ها را بر روی آن قرار میدهیم. در هنگام تیرریزی باید دقت شود فاصله  تیرها از یکدیگر نسبت به نمره تیرآهن درست انتخاب شوند . چرا که در صورت بزرگ بودن دهانه تیرها ، احتمال لرزش و خمش در تیرآهن افزایش یافته  و در نتیجه  موجب ریزش میشود.  معمولاً  این دهانه را بین 80 تا 120 سانتیمتر در نظر میگیرند و برای جلوگیری از لرزش آن از میلگرد بصورت ضربدری استفاده نموده و به تیرآهن ها جوش داده میشوند. طریقه پوشش این نوع سقفها که از آجر و ملات گچ و خاک میباشد، بطریق ضربی با خیز 3  الی 5 سانتیمتر اجرا میشود . فشار این نوع سقفها مستقیماً از روی ردیف آجرکاری به دو طرف پایه سقف میباشد  که فشار وارده را  به  تیرآهن ها منتقل  میکند  و این فشار  نیز  توسط  میل های  مهار جوش  داده شده  به    تیرآهن ها ، خنثی میشود.

پس از اتمام پوشش سقف از طرف پشت بام ، اقدام به دوغاب ریزی مینمایند. که به اصطلاح  دوغاب گچ عسلی رقیق  نامیده  میشود.  و  خاصیت دوغاب ریزی این  است که اولاً  درزهای عمودی بین آجرها را پر میکند و آنها را خوب به هم میچسباند و از ریزش احتمالی آن جلوگیری میکند. دوماً اینکه آجرها را یکپارچه کرده و بصورت قالبی در می آورد که در دل دو تیرآهن جای گرفته است .  و سوماً  اینکه ، چون مقداری بر  حجم گچ  افزوده میشود  و تعداد  دهانه های پوشش ، به هر  چند عدد که میرسد ، دهانه ها را با فشار اضافه حجم ،  به یک سقف کاملاً یکپارچه تبدیل میکند  و سقف در مقابل لرزش ها و صدمات احتمالی بصورت واحد عمل خواهد نمود.

3) پوشش سقف بوسيله دال بتني

همانطوری که از اسم این نوع پوشش مشخص است ،  عمدتاً مصالح بکار رفته در این  نوع پوشش ها از بتن و میلگرد میباشد که با توجه به اهمیت و مقاومت سقف و کاربردهای آن ، انواع مختلفی دارد .  و ضخامت آنها با توجه به دهنه تیرها ، در کمترین حالت 8  سانتیمتر و بیشترین حالت 30 سانتیمتر در پارکینگهای طبقاتی مورد استفاده قرار گرفته است.

انواع سقفهای بتن مسلح بشرح زیر میباشد .

الف) سقفهای بتن مسلح صفحه ای ساده

ب) سقفهای بتن مسلح دندانه ای

ج) سقفهای بتن مسلح معکوس

د) سقفهای بتن مسلح مضاعف

ر) سقفهای بتن مسلح قارچی

س) سقفهای بتن مسلح با قالب ها توخالی

الف) سقفهای بتن مسلح صفحه ای ساده

این نوع سقفها برای دهانه های کوچک ( کمتر از 3 متر ) مورد استفاده قرار میگیرد.  ضخامت این نوع سقفها با توجه به دهانه و بارهای وارده از 8 تا 20 سانتیمتر خواهد بود که میتوان این نوع سقفها را حتی در ساختمانهای باربر و نیمه فلزی و در نهایت ساختمانهای بتن آرمه اجرا نمود.  نحوه اجرای آن بدینترتیب است که دو سری مش ( میلگرد های شبکه ای به هم تنیده شده )  را در بالا و پائین قالب سقف قرار میدهیم  و مابین این مش ها را بوسیله  میلگرد های خم شده و یا چوب و یا آجر از هم فاصله می اندازیم تا هنگام بتن ریزی به همدیگر نچسبند. ضمناً حتماً باید دقت شود که از تخته های ضخیم برای قالب استفاده گردد تا در موقع بتن ریزی ، مش ها جابجا نشده و موجب ریزش سقف قبل از استحکام نگردد.

ب) سقفهای بتن مسلح دندانه ای

این  نوع سقف برای دهانه های بزرگتر از سه متر مورد استفاده قرار میگیرد .  و برای جبران نیروهای اضافی وارده به سقف از تیرهای فرعی استفاده میشود که مابین تیرهای اصلی با فاصله های لازم و معین قرار داده میشوند تا بار سقف را به تیرهای اصلی منتقل کند.اگر این سقف را از پائین نگاه کنیم ، ضخامت تیرهای مشاهده شده شبیه دندانه خواهد بود.

ج) سقفهای بتن مسلح معکوس

این نوع  سقف همان سقف دندانه ای  میباشد که بصورت معکوس اجرا  شده است .  و موارد استفاده آن در جاهایی است که بعلت خاصی مجبوریم از این نوع سقف بنا به ضرورت استفاده نمائیم .  چرا که عمده اعضاء بتن در قسمت  کشش قرار گرفته ، که مجبور خواهیم  بود از بتن زیادی استفاده کنیم و سقف سنگین تر خواهد بود.

 د) سقفهای بتن مسلح مضاعف

اگر دو سقف دندانه ای و معکوس را با هم اجرا کنیم ، سقف دوبل یا مضاعف خواهیم داشت. قالب بندی این نوع سقفها  به مراتب خیلی مشکلتر از سایر قالب بندی ها است . و در موارد خاصی مثل عبور لوله های  آب و فاضلاب و نظایر آن ،  از این نوع سقف استفاده میشود . بتن ریزی این نوع سقفها باید در دو یا چند مرحله انجام شود و کلاً زیاد مقرون به صرفه نیست.

ر) سقفهای بتن مسلح قارچی

بعلت یکپارچه کردن تیر و تیرچه با سقف، نمای آن بصورت پلّکانی یا قارچ مانند دیده میشود که به همین  علت آنرا سقف قارچی میگویند  و عملکرد این نوع سقف بدینصورت است  که تیر  و تیرچه بصورت پله ای با سقف یکی میشوند.

س) سقفهای بتن مسلح با قالب ها توخالی

این نوع پوشش از بهترین و مقرون بصرفه ترین پوشش ها میباشد و نحوه عملکرد آن بدینصورت است که از ورقهای فلزی که بصورت تاوه و توخالی میباشد بصورت قالب استفاده کرده و بعد از تراز بندی و چوب بست زدن ، در کنار  یکدیگر قرار داده و بتن ریزی میکنند . فاصله  دندانه ها  و تیرچه ها از هم ، در این نوع سقفها کمتر بوده و ارتفاع آنها نیز نسبت به سقف های دندانه ای کمتر و سبک تر و مقرون بصرفه تر است.

4) پوشش سقف بوسيله تيرچه و بلوك

براي آشنايي با اجراي سقفهاي تيرچه بلوک بايستي نکات زير را مد نظر داشته باشيد تا از سقفي که بالاي سرتان قرار خواهد گرفت مطمئن باشيد.

ابتدا  بايد تيرچه‌ها  روي پلهاي  اصلي ، ( تيرهاي فلزي ) ، در ترازهاي  مورد نظر كارگذاري  شوند. فاصله بين تيرچه‌ها با بلوكهاي مجوف پر شده و پس از نصب  ميلگردهاي حرارتي و ميلگردهاي تكميلي بر اساس نقشه‌هاي اجرايي، بتن دال سقف ريخته مي‌شود. آرماتورهاي اصلي تيرچه بايد به طول  15-10 سانتيمتر با تيرهاي اصلي درگير شوند  و به هيچوجه  نبايد اين  آرماتورها  را به تيرهاي  فلزي  جوش داد . نظ ر به  اينكه  تيرچه‌ها  به استثناي  تيرچه‌هاي  با جان باز ، قبل از  يكپارچه  شدن سقف  قادر  به  تحمل بار  سقف نيستند، بايد توسط تعدادي چارتراش و پايه (جک ها يا شمعها) به نحو مناسب و مطمئني نگهداري شوند.در موقع اجرا بايد خيز مناسبي به طرف بالا به تيرچه‌ها داد تا پس از اجرا و يكپارچه شدن سقف و وارد شدن بارهاي وارده اين خيز حذف شود . مقدار خيز در كارگاه با تجربه به  دست  مي‌آيد، معمولاً  به ازاي هر متر طول دهانه  2 ميليمتر خيز  در  نظر گرفته مي‌شود.   ضمنا موارد زير نيز بايستي به هنگام اجرا مد نظر قرار گيرند.

الف)  جکهايي که در  زير  سقفهاي  تيرچه بلوک براي  تحمل وزن  بتن  تازه  تا سيدن  به مقاومت اوليه آن استفاده ميشود حداقل 10 روز بايد بدون تغيير باقي بمانند.

ب) استفاده از جک ها (شمعها) ي نگهدارنده تيرچه ها براي بتن ريزي.

  فاصله اين جکها  را مي توان  طوري  اجرا نمود که به ازاي هر دو متر طول  تيرچه  حدود  2 ميليمتر وسط تيرچه را بالاتر نگهدارد تا بعد از بتن ريزي اين خيز حذف شود.

ج) در این مورد باید دقت شود که سر تيرچه ها از بال تيرآهن جدا نشده باشد.گاهي بر اثر بي دقتي در نصب جکهاي  زير سقف تيرچه ها  از  روي بال تيرآهن  جدا شده و  بالاتر قرار ميگيرد . اين جکها بايد به نحوي اجرا شود که ميلگردهاي  دو  سر  تيرچه  روي بال  تيرآهن قرارگيرد..

د)  در صورتي که  تيرچه  به  يک  تيرآهن منتهي  ميگردد  ميبايست  با استفاده  از  ميلگرد ممان (لنگر) منفي، تيرچه به تيرآهن مهار شود تا در زمان زلزله دچار گسيختگي نگردد.

ر) ضخامت بتن بر روي سقف بايد حداقل 5 سانتي متر باشد.براي آنکه بتوانيم اين ضخامت را به دست آوريم کافي است حدود4 قطعه نيمه آجر را بر روي4 نقطه مختلف از بلوک هاي سقفي قرار دهیم ، بتن ميبايست پس از اجرا لبالب آجرها گردد.

س) بتن مصرفي بر روي سقف حتما ميبايست به صورت يکپارچه اجرا شود و نبايد بين بتن ريزي فاصله ايي ايجاد گردد. چون بتن ريخته شده و رها شده که سفت شده است و هنگام ريختن بتن سقف باعث ازبين رفتن مقاومت اين قسمت مي شود. بتن­ريزي نبايد در چند مرحله با فاصله زماني زياد انجام شود. ريختن قسمتي از بتن و گذشت زمان طولاني (بيش از چند ساعت) باعث خرابي عملکرد سقف و کاهش مقاومت آن مي شود. قبل از بتن ريزي بايد سقف از هرگونه آلودگي همچون بتن خشک شده، شن و ماسه و يا خرده هاي سفال در مقاطع حساس همچون محل اتصال تيرچه به سقف پاک شود.

د ر مورد زمان برچيدن پايه‌ها و  پايه‌هاي اطمينان، بايد مندرجات آيين‌نامه بتن ايران مراعات گردد.

5) پوشش سقف بوسيله سقفهاي پيش ساخته

این نوع  سقفها بصورت مستقل بوسیله  بتن و میلگرد در کارخانه ساخته شده  و در محل ساختمان نصب میگردند. و در هنگام اجرا نیز سریعتر تمام میشوند و بیشترین  استفاده آن در سوله ها  و کارخانه ها ، با دهانه های بزرگ میباشد . این نوع سقف با عرض  2.5 متر و طول 17.5 متر با امکانات نصب پنجره برای تامین نور از سقف تهیه میشوند و وزن بار زنده و  مرده این نوع سقفها  450 کیلو گرم  بر هر  متر مربع میباشد. نحوه اجرای آن  بدینصورت میباشد که بعد از تراز کردن دیوارهای ساختمان و شناژ بندی بر روی دیوار ، سقفهای پیش ساخته 2.5 متری را در کنار یکدیگر چیده و سپس از قسمت سقف نسبت به مراحل بعدی پوشش آن ، اقدام مینمایند.

6) پوشش سقف بوسيله يونوليت

" نيسكوفوم "  نوعي پليمر پلي استايرن  قابل انبساط  ميباشد كه تحت  شرايط  ويژه اي توليد ميشود. اين نوع پلي استايرن بدليل داشتن شكل خاض شبكه اي  و خواض فيزيكي منحصر به فرد ،كاربردهاي وسيعي در زمينه عايقهاي صوتي و حرارتي، پانلهاي ساختماني و همچنين تهيه قطعات بسته بندي پيدا كرده است.

"مصارف ساختماني و صنعتي"

ورقهاي نيسكوفوم در فشردگيهاي مختلف از 10 الي 30 كيلو گرم بر متر مكعب و ابعاد200 * 100 سانتيمتر و ضخامتهاي مختلف توليد ميشود. ضريب انتقال حرارتي پائين نيسكوفوم باعث شده است كه  بعنوان عايق حرارتي و بطور گسترده در ساختمانها  و سردخانه ها و كانتينرهاي حمل مواد غذايي و دارويي مورد استفاده قرار گيرد. استحكام  بالا ، وزن بسيار كم  ، قابليت  شكل  پذيري  فوق  العاده  و  قيمت  تمام  شده  ناچيز ، خواص بارزي است كه موجب شده است در بسته بندي انواع قطعات و وسايل الكترونيكي ، خانگي ، خودرو و همچنين در بلوكهاي ساختماني بجاي بلوكهاي سيماني مورد استفاده قرار گيرد.

نحوه اجرای آن بدین صورت است که در اين نوع پوشش فاصله تيرچه ها 60 سانتيمتر بوده و ارتفاع بلوكها 20 الي 25 سانتيمتر ميباشد. و به اندازه 5 سانتيمتر بتن بر روي  آن  ريخته ميشود . قسمتهاي  پائين  آن بصورت  شيار  مانند بوده  كه آغشته  به ژل  مخصوص جهت چسبيدن  گچ  ميباشد  و  همچنين  ضد  آتش  میباشد . این  نوع  پوشش  در برج ها  و ساختمانهایی که لزوماً ، سبک بودن وزن ساختمان یک ضرورت میباشد، کاربرد دارد.

7) پوشش سقف بوسیله سقفهای کاذب

یکی از نکات بسیار مهم که در ساختمان سازی باید به آن توجه شود ، صرفه جویی در مصرف انرژی برای گرم کردن و سرد کردن ساختمان است. عوامل متعددی در این صرفه جویی موثراند که یکی از آنها دو جداره کردن سقف است . با ایجاد سقفی در زیر سقف اصلی که اصطلاحاً با ان سقف کاذب گفته میشود. میتوان محاسن زیر را بوجود آورد.

1)      عایق حرارتی مناسب

2)      عایق صوتی مناسب

3)      محلی برای عبور کانالهای تاسیساتی بدون اینکه دیده شوند.

4)      کوتاه ترین ارتفاع سقف از سقف کاذب استفاده میشود مخصوصاً در محلهایی از ساختمان که احتیاج به سقف بلند ندارد نظیر حمام و توالت.

چون  هدف از سقف  کاذب  خاصیت  باربری آن نیست ،  بنابراین هر قدر سبکتر و ظریفتر اجرا شود ، مناسبتر خواهد بود. بعضی انواع آن بار خود را به دیوارهای  کناری منتقل  میکنند و نوع دیگری معلق هستند. یعنی وزن آنها را سقف تحمل میکند . این سقفها بسیار متنوع بوده و با مصالح و شکل های گوناگون  ساخته  میشوند . در زیر بعضی از انواع آن به اختصار شرح داده میشود.

1- سقف کاذب آجری

هر گاه  تیرآهن پوشش  سقف نمره  20 به بالا باشد  و  طاق ضربی  در آن انجام شود. مقدار زیادی  از بالای  طاق خالی  میماند  و  باید  آنرا  با مصالح  مختلف پر کرده  که این عمل باعث سنگینی سقف خواهد شد و ممکن است خیز  تیرآهن از حد مجاز زیاد تر شو د. برای رفع این نقص میتوان با اجرای سقف کاذب   اولاً : سقف اصلی را سبک  کرد . ثانیاً :  عایق حرارتی  و صوتی خوبی بوجود آورد و در صورت لزوم لوله های تاسیساتی را از آن عبور داد.

نحوی اجرای آن به این  ترتیب است که  به جان  تیرآهن نبشی جوش میدهند. پس از اینکه زدن طاق اصلی  تمام شد در زیر آن یک  طاق  ضربی دیگر به  اندازه  ضخامت آجر  5  تا  5.5 سانتیمتر میزنند . روی طاق ضربی اصلی دوغاب گچ می ریزند و  پس از شیب بندی و  عایق کاری پوشش نهایی را انجام میدهند. زیر سقف کاذب را هم با اندود مناسب که معمولاً گچ و خاک و گچ پرداختی است می پوشانند.

2- سقف کاذب با استفاده از رابیتس

استفاده از رابیتس برای اجرای سقفهای کاذب بسیار متداول است. رابیتس عبارت  است  از شبکه ای از ورقهای گالوانیزه به قطر 0.2 تا 0.5 میلی متر و بعرض 60 و طول 250 سانتیمتر و مساحت هر ورق آن  1.5 متر مربع است . وزن آن سبک  و با  قیچی  ورق بر ، براحتی  بریده میشود و میتوان آنرا به شکل های دلخواه در آورد. روش اجرای آن به این ترتیب است که ابتدا میلگرد هایی را به سقف آویزان میکنند. سپس به آویزها تعدادی سپری جوش میدهند که این سپری ها شبکه اصلی سقف کاذب را تشکیل میدهند . تمام سپری ها  باید در  یک  ارتفاع و تراز باشند .  جهت عمود بر سپری ها  شبکه ای از میلگرد بوجود می آورند . برای این  منظور تعدادی  میلگرد به فاصله  30 سانتیمتر  از هم  به زیر  سپری جوش  میدهند . پس از  اجرای شبکه  و اطمینان  از  استحکام آن ، رابیتس  را  به  وسیله مفتول به میلگرد ها  وصل  کرده و رابیتس را از زیر اندود میکنند.

3- سقف کاذب با استفاده از صفحات آگوستیک

صفحات آگوستیک یکی از بهترین پوششها برای بوجود آوردن سقف کاذب هسنتد. این سقف ، عایق بسیار خوبی از نظر صوت است و در عین سادگی ، از  زیبایی خاصی برخوردار است . نوع ساده و سوراخدار آن  بیشتر مورد مصرف قرار میگیرد. با  افزودن یک لایه پشم  شیشه  و یک ورق آلومینیوم بر کاربری آن اضافه میشود و معمولاً در اماکن عمومی مانند سینما ، تئاتر ، استودیو و سالن های کنفرانس استفاده میشود.

4- سقف کاذب با استفاده از قطعات پیش ساخته گچی

با  قالب گیری ملات  در کارخانه ، قطعات  سبکی  تولید  میشود  به  شکل های  مسطح ، برجسته و در اندازه های مختلف. یک نوع متداول آن 62*62 سانتیمتر و وزن یک متر مربع آن 15 کیلوگرم است. اتصال این صفحات به شبکه چوبی که در زیر سقف ایجاد میکنند، براحتی و سرعت توسط  میخ و  یا  پیچ انجام میشود . امتیازات  این صفحات  عبارتند از  : 1-  سبک هستند  2-  سریع و آسان نصب میشوند . 3-  هر قطعه به آسانی قابل  تعویض است 4- در مقابل آتش مستقیم  مقاوم  هستند . 5-  عایق گرما و سرما و صدا هستند 6-  پس از نصب برای رنگ آمیزی آماده است.

5- سقف کاذب با استفاده از فایبر گلاس

از  ورقهای  فایبر  گلاس و  پلاستیکی  هم به عنوان پوششهای  سبک عایق صوت  استفاده میشود . این ورقها با رنگها و شکلهای گوناگون که معمولاً بصورت مربع هستند مورد  استفاده قرار میگیرند. زیبا هستند  اما در مقابل آتش سوزی مقاومت ندارند و سریع  میسوزند و از بین میروند. نصب آنها به شبکه چوبی ، بوسیله میخ با سرعت و سهولت انجام میشود. 

انواع دیگری از سقفهای کاذب نیز موجود هستند که میتوان از آنها چند تایی را نام برد.

6- سقفهای کاذب با استفاده از ورقهای آلو مینیومی

7-  سقف کاذب با نمای چوبی (لمبه کوبی)

8-  سقف کاذب چوبی توفال با اندود گچ

**********

با تشکر : بهرام رحیم لو  7/3/85

 

 

|+| نوشته شده توسط بهرام رحيم لو در شنبه 1389/07/24  |

  قطعات بتنی پیش ساخته

 

بسمه تعالی

 قطعات بتنی پیش ساخته

" شركت خانه سازی پیش ساخته آذربایجان "

 

1- چکیده

در این مقاله ابتدا مقدمه ای در رابطه با ساختمانهای پیش ساخته و ورود این تکنولوژی برای اولین باربه ایران و همچنین سابقه شرکت خانه سازی پیش ساخته آذربایجان همراه با اهداف آن شرکت نوشته شده است.

در مرحله بعد انواع ساختمانهای پیش ساخته و امکان سنجی آن در داخل کشور بررسی شده و به معضلات عرضه مسکن در کشور و اینکه تقاضا بیش از حد تولید است ، پرداخته شده است.

سپس هزینه ساختمان سازی پیش ساخته مورد بحث قرار گرفته و مواردی مانند پائین بودن قیمت ساخت و سریع بودن زمان ساخت واینکه اقشار کم درآمد جامعه میتوانند به راحتی صاحب این نوع مسکن شوند و همچنین اینکه میتواند نسبت به ساختمان سازیهای سنتی ، تا 20 درصد کاهش هزینه داشته باشد ، ارزیابی شده است.

در مرحله آخر رفتار سازه های پیش ساخته ، تحت نیروهای زمین لرزه بررسی شده و اینکه میتواند  در صورت رعایت استانداردها در گره ها و اتصالات ، توان مقابله در برابر نیروهای زلزله را داشته باشد.

در پایان ، انواع قطعات پیش ساخته شرکت و همچنین انواع پلانهای ساختمانهای پیش ساخته به نمایش گذاشته شده است.

 2- مقدمه

استفاده از سازه­های پیش­ساخته سبك در صنعت ساختمان با مزایای فراوان از جهات گوناگون فنی و اقتصادی همراه است و به همین جهت، امروزه این تكنولوژی در سطحی گسترده در جوامع صنعتی مورد استفاده قرار می­گیرد.

تكنولوژی ساختمان­سازی با استفاده از سازه­های پیش­ساخته، در سال1342 به كشور وارد شد . ولی استفاده از این روش به دلایلی چون عدم پشتیبانی فنی (به علت وارداتی بودن خطوط تولید)، بالا بودن قیمت تمام شده و مسائل فنی (كه عمدتاً ناشی از ضعف اتصالات و خطرهای ناشی از آن در هنگام زلزله می­باشد) تا مدت­ها در كشور راكد ماند.

در سال1353 كارخانه  شركت خانه سازی پیش ساخته آذربایجان به اسم كارخانه واحدهای مسكونی توسط مهندسین سوئدی در ضلع غربی شهر تبریز در جاده سنتو احداث ودر سال 1354 به بهره برداری نهایی رسید.

  اكثر ماشین الات و دستگاههای بكار رفته در راه اندازی اولیه این كارخانه ساخت كشور سوئد می باشد كه به مرور زمان با مستهلك شدن آنها ، نمونه های دیگرایرانی و خارجی جایگزین شده است.

 3- اهداف شركت

 الف- ایجاد واحدهای ساختمانی برای محل سكونت یاكاروپیشه واحداث شهرك وآپارتمان وفروش یاواگذاری آنهابه متقاضیان وانجام كلیه معاملات مربوط موضوع شركت ازقبیل تهیه زمین ومصالح ساختمانی ازهر قبیل  .

ب- ایجاد كارگاههای مربوط به تهیه وتولید مصالح ساختمانی وعمرانی ومصرف آنها

درواحدهای ساختمانی كه توسط شركت احداث می گرددویا فروش آنها به متقاضیان .

ج- اقدام به كلیه امور بازرگانی وهرگونه فعالیتی كه برای انجام موضوع شركت ضروری باشدازقبیل واردات مواد اولیه وآهن آلات ومبادله تكنولوژی در زمینه ساخت وساز مسكن باشركتهای داخلی وخارجی بارعایت وقوانین مربوطه.  

د- مشارك بااشخاص حقیقی یا حقوقی دیگر كه فعالیت آنها درحدود موضوع شركت است.

 4- هدف از تحقیق

 الف - آشنایی با انواع ساختمانهای پیش ساخته و انواع قطعات پیش ساخته و پلانهای ساختمانهای مربوطه

ب -  دانستن تاریخچه این تکنولوژی و زمان ورود آن به ایران

ج -  مقایسه هزینه ساختمانهای پیش ساخته با انواع سنتی آن

د -  دانستن اینکه ساختمانهای پیش ساخته توان مقابله در برابر نیروهای زلزله را دارا میباشند.

ز-  آشنایی با شرکت خانه سازی پیش ساخته آذربایجان و قسمت های مختلف آن

 5- انواع ساختمانهای پیش ساخته

 الف - پیش‌ساخته سبك

این گروه پیش‌سازی ها بیشتر در مورد ساختمان‌های یك طبقه و یا جهت نماسازی‌های ساختمان‌های بلندمرتبه با اسكلت‌های فلزی و یا بتنی بكار گرفته می‌شوند. استراحت‌گاه‌های خارج از شهر و یا خانه‌های متحرك در این طبقه‌بندی جای می‌گیرند.

اسكلت باربر ساختمان و سقف و دیوارهای خارجی و داخلی از یك ماده و یا تركیبی از مواد و فلزات سبك نظیر آلومینیم، چوب، فایبر گلاس، ورق‌های فلزی فرم داده شده، فیبر، فرآورده‌های پتروشیمی، بتن متخلخل، بتن سبك و ... ساخته شده‌اند.

در صورتی كه در اجرای ساختمان با این روش و بكارگیری جزییات اجرایی مناسب دقت شود، بعد از نصب در یك مكان و پایان عملكرد كاربری آن، می‌توان ساختمان را با حداقل ضایعات باز كرده و قطعات آن‌را به صورت مجزا به محل دیگر برای نصب مجدد حمل كرد.

 ب ـ پیش‌ساخته نیمه سنگین

 در این گونه پیش‌سازها، وزن قطعات حداكثر 5 تن در نظر گرفته می‌شود. اسكلت ساختمان فلزی و یا بتنی است. سقف و دیوارهای خارجی از قطعات بتنی و جداكننده‌های داخلی از صفحات گچی مسلح شده و یا چوبی در نظر گرفته می‌شوند.

با توجه به اسكلت فلزی و یا بتنی باربر كه می‌تواند به صورت پیش‌ساخته و در كارخانه انجام پذیرد، محدودیتی از نظر ارتفاع طبقات وجود ندارد. قطور شدن ابعاد ستون‌های بتن آرمه در طبقات پایین از عوامل تعیین‌كننده ارتفاع این گونه اسكلت‌ها است و در ساختمان‌های بالاتر از 50 طبقه قابل ملاحظه می‌باشد.

 ج ـ پیش ساخته سنگین

 روش‌های پیش‌سازی سنگین در مورد ساختمان‌های بیش از یك طبقه مفهوم دارد و در آن كلیه قطعات ساختمان از قبیل دیوارها، نماها، سقف‌ها و پلكان‌ها و غیره در كارخانه بتنی، پیش ساخته می‌شود و به وسیله ماشین‌آلات سنگین به محل كارگاه حمل و نصب می‌شود.

تجربه ثابت كرده است كه برای احداث كارخانجات پیش ساخته سنگین، حداقل یك پروژه با یك هزار واحد مسكونی (با مساحت زیربنای 100000 مترمربع) در شعاع عملكردی حداكثر 60 كیلومتر مورد نیاز است.

كارخانه قطعات بتنی تهران، وابسته به سازمان ملی زمین و مسكن كه از سیستم آلمانی كستینگ استفاده می‌نماید، در طبقه‌بندی پیش‌سازی‌های سنگین محسوب می‌شود.

 6- امكان سنجی ساخت تکنولوژی پیش ساخته در داخل كشور

 برای ارزیابی امكان استفاده از تكنولوژی پیش ساخته در كشور یك طرح تحقیقاتی امكان­سنجی به اجرا درآمد. در مطالعات امكان­سنجی مسائل گوناگون فنی و اقتصادی بطور جامع مورد بررسی قرار ­گرفت. حاصل طرح امكان­سنجی این بود كه:

 اولاً: نیازی به وارد كردن این صنعت نیست و امكان ایجاد خطوط تولید آن در كشور فراهم است.

ثانیاً: یك طرح توجیهی برای مرحلة تولید (ساخت قطعات پانلی) و مرحلة اجرا (اتصال قطعات پیش­ساخته و احداث مسكن) تهیه شد.

 و بالاخره اینكه مراحل فرآیند تولید محصول شناخته شد. برای این كار یك نمونة محصول خارجی، با مهندسی معكوس دوباره طراحی شد. روش­های ساخت، مواد اولیه مصرفی و ماشین­آلات مورد نیاز این صنعت مورد بررسی دقیق قرار گرفت.

در مورد فرآیندها، عملیات كشش مفتول و جوشكاری نقطه­ای لازم بود كه در كشور وجود داشت و همچنین در مورد مواد اولیه (یعنی فوم پلی­استایرن)، منابع و اطلاعات كافی در دسترس بود. برای طراحی ­سازه­ها، ابتدا با توجه به اطلاعاتی كه از مهندسی معكوس بدست آمد، یك مدل كامپیوتری از پانل و نیز تركیب پانل­ها در ساختمان به عنوان یك سازه تهیه شد و بعد از آن نمونه آزمایشی پانل ساخته شد.

 7 - عرضه مسكن بیش از تقاضاست

 در حال حاضر به صورت مقطعی عرضه مسكن بالاتر از تقاضا است، ولی نه به لحاظ اینكه تقاضا برای مسكن وجود ندارد؛ بلكه تقاضا به لحاظ ضعف قدرت اقتصادی مردم سركوب شده است.  طرح فروش متری مسكن، انگیزه جمع‌آوری سرمایه‌های خود مردم را ایجاد می‌كند و می‌تواند قدمی در راه نزدیك كردن عرصه مسكن به تقاضا باشد.
 از آنجایی كه تقاضای نهفته در بازار مسكن سركوب شده است، متقاضیان قادر به خرید مسكن حتی به صورت متری هم نیستند.
 برای جلوگیری از پیش گرفتن عرضه در تقاضای واقعی لازم است چندین سیاست از جمله فروش متری مسكن، طرح اجاره به شرط تملیك و حتی كمك به انبوه‌سازی مورد توجه قرار گیرد.
 با حمایت دولت و جذب سرمایه‌گذاری‌های داخلی و خارجی طرح اجاره به شرط تملیك می‌تواند نقش موثری را در خانه‌دار شدن اقشار ضعیف و متوسط جامعه داشته باشد.
 با توجه به افزایش شدید قیمت مسكن طی سالهای اخیر  و ثبات نسبی آن بعید به نظر می‌آید كه اقشار فاقد مسكن به زودی  با شرایط  مناسب  صاحب مسكن  شوند.  همچنین  گرایش  تدریجی  به  سمت  تولید  ساختمان‌هایی كه به صورت اجاره‌ای در اختیار مردم قرار می‌گیرد روز به روز بیشتر خواهد شد.
 طرح اجاره به شرط تملیك ایده بسیار مثبتی برای خانه‌دار شدن افراد كم‌درآمد است؛ ولی باید حمایت قوی و گسترده توسط دولت، سایر نهادها و سرمایه‌گذاری ملی و سرمایه‌گذاری خارجی در این زمینه صورت گیرد.

بنا براین بهترین روش جهت خانه دار شدن اقشار کم درآمد ، استفاده از خانه های پیش ساخته میباشد. چرا که هم از لحاظ قیمت و هم از لحاظ سریع بودن زمان ساخت ، مقرون بصرفه بوده و همچنین از لحاظ فنی نیز ( بحث زلزله و مقاوم سازی ) تمام موارد رعایت میشود.

 8- هزینه‌ ساختمان‌سازی تا 20 درصد كاهش می‌یابد

استفاده از قطعات پیش‌ساخته در احداث ساختمان، هزینه‌های ساخت را تا 20 درصد كاهش می‌دهد.
 سبك بودن ساختمان و بالا رفتن سرعت كار را از دیگر محاسن استفاده از قطعات پیش‌ساخته

 میباشد  هنوز استفاده از قطعات پیش‌ساخته در فرهنگ ساختمان‌سازی ایران نهادینه نشده است.
 فرهنگ صحیح استفاده از این قطعات را باید در بین مردم به ویژه دست‌اندركاران ساختمان‌ساز، ترویج شود.
 با توجه به جدا بودن سقف، دیوار و پنجره‌های قطعات پیش‌ساخته از همدیگر، كنترل و بازرسی دقیق در ساخت این نوع ساختمان‌ها بسیار جدی و حساس است. لزوم تلفیق فرهنگ معماری ساختمان‌های پیش‌ساخته با فرهنگ كنونی ساختمان‌سازی بسیار مهم بوده و  قالب‌های موجود برای قطعات از پیش‌ساخته را باید با توجه به نیاز در شرایط فعلی طراحی كنیم. تامین نیازهای شهروندان در زمینه احداث ساختمان ضروری است . سازمان‌ها و نهادهایی كه متولی ساخت مسكن هستند، بهتر است برای بالا بردن كیفیت تولیدات خود از این قطعات استفاده كنند. ساختمان‌هایی كه با قطعات پیش‌ساخته احداث می‌شوند نیز مانند دیگر ساختمان‌ها از استحكام لازم در برابر بلایای طبیعی مانند زلزله برخوردارند.
 هر چه ساختمان سنگین‌تر و ارتفاع آن بیشتر باشد، خطر آسیب‌پذیری آن در برابر زلزله بیشتر است پس برای كاهش ارتفاع ساختمان‌ها بهتر است كه به استفاده از قطعات پیش ساخته در ساختمان‌سازی روی بیاوریم. مقاوم‌سازی یك ساختمان در برابر زلزله و دیگر حوادث طبیعی، به اندازه احداث همان ساختمان هزینه بر است كه این نكته در ساختمان‌سازی‌ها بیشتر باید مورد توجه قرار گیرد. احداث واحدهای مسكونی ارزان‌قیمت و با كیفیت بالا نیاز اصلی جامعه به ویژه اقشار كم‌درآمد جامعه است. تنها ضعف ساختمان‌هایی كه با این روش احداث می‌شوند ارتفاع آنها میباشد. هم اكنون بیش از پنج طبقه قطعات پیش ساخته برای احداث ساختمان در كشور استفاده نمی‌شود. ساختمان‌ها را تا حدی می‌توان در برابر زلزله مقاوم ساخت و اصل مهم در احداث ساختمان مقاوم این است كه اسكلت ساختمان در مواقع وقوع زلزله فرو نریزد.

 9- رفتار سازه های پیش ساخته تحت نیروهای زمین لرزه

   تا سالیان اخیر، ساخت ساختمانهای پیش ساخته در مناطقی كه از پتانسیل لرزه خیزی شدید و یا متوسط برخوردار بوده اند، غیرممكن بود. مگر اینكه علاوه بر سیستم متداول پیش ساخته عناصر دیگر باربری جانبی سیستم را تحمل كرده و مقاومت و پایداری سیستم تحت نیروهای زمین لرزه را تضمین میكرد. لذا اكثر سازه های پیش ساخته از دو قسمت سیستم قاب پیش ساخته جهت بارهای زمین لرزه و اعضا بااستفاده از بتن درجا جهت تحمل بارهای زمین لرزه مورد استفاده قرار می گرفت. آزمایشات و تحقیقات انجام گرفته در سالیان اخیر مخصوصا" بعد از سال 1988 كه زمینه همكاری تحقیقاتی پژوهشگران ژاپنی و امریكایی تحت برنامه ( PRESSS (Pre cast Seismic Structural Sys) نشان داد درصورتی كه حداقل معیارهای طراحی اصلاحی، پیشنهادی درمورد اتصالات رعایت شود، سازه های پیش ساخته توان مقابله در برابر نیروهای زمین لرزه را دارا می باشند. چون یكی از مهمترین ضعفهای سازه های پیش ساخته در برابر نیروهای زمین لرزه عدم رفتار یكپارچه عناصر می باشد. یكی از علل عمده این مسئله ضعف و عدم رفتار مناسب گره اتصال اعضای پیش ساخته میباشد.

در این مقاله ابتدا مطالعه ای در مورد سیستمهای پیش ساخته انجام گرفت و طریقه مدل كردن گره اتصال ارائه شد. بااستفاده از برنامه كامپیوتری  MATHEMATICAماتریس سختی عناصر پیش ساخته بادرنظرگرفتن اتصال نیمه صلب، بدست آمده و ماتریس بدست آمده را میتوان براحتی به برنامه های كامپیوتری موجود اضافه نمود. سپس از رفتار سیستمهای پیش ساخته تحت زمین لرزه های واقعی نمونه هایی همراه ضعف های این سیستم ذكر و در مورد  زمین لرزه های رخ داده در كشورهای رومانی، ارمنستان، بلغارستان، كوبه (ژاپن)، نورژریج (امریكا) و ازمیت و جیحان (تركیه) رفتار سیستمهای پیش ساخته بحث شد.

 نمونه پلان آپارتمانهای خانه سازی پیش ساخته آذربایجان

 

|+| نوشته شده توسط بهرام رحيم لو در چهارشنبه 1389/07/21  |

 جمع آوری مطالب پراکنده و انتقال آنها به این سایت

بنام خدا

با سلام خدمت تمامی دوستان

با توجه به اینکه این وبلاگ جدیداً با اهداف صرف معماری ایجاد شده است ، بهتر این دیدم  قبل از ایجاد مطالب جدید ، مقالات و مطالبی را که در سایت های دیگر بصورت پراکنده نوشته بودم در این وبلاگ (معمار آزاد) جمع آوری کرده و در اختیار شما دوستان عزیز قرار دهم . باشد که استفاده هر چند اندکی برای شما عزیزان داشته باشد.

 

|+| نوشته شده توسط بهرام رحيم لو در چهارشنبه 1389/07/21  |